Bánh được làm từ thứ gạo nếp nương thơm, dẻo mà người Mông trồng ở mảnh đất tốt nhất.

Bánh được làm từ thứ gạo nếp nương thơm, dẻo mà người Mông trồng ở mảnh đất tốt nhất.

(HBĐT) - Cứ độ hoa mơ, hoa mận nở trắng rừng, sương núi giăng đầy khắp bản cũng là lúc xuân về trên các bản Mông. Bà con người Mông ở 2 xã Hang Kia - Pà Cò (Mai Châu) thường đón Tết sớm hơn dưới xuôi độ một tháng. Gác công việc bận rộn thường ngày ngược Thung Khe lên Pà Cò để đón Tết là thú vui của nhiều người.

 

Cảm nhận đầu tiên là phiên chợ vùng cao. Những thiếu nữ Mông mặc váy, áo mới màu sắc sặc sỡ đổ về chợ phiên Pà Cò. Chợ bày bán đủ thứ nhưng nhiều nhất vẫn là những sạp hàng thổ cẩm, hàng tiêu dùng. Gặp anh Phàng A Thông ở bản Cang, xã Pà Cò trên chiếc xe máy còn rất mới anh kể: Ngày trước mình ở trên cao khó khăn lắm, mấy năm nay được Nhà nước hỗ trợ, gia đình mình chuyển về bản Cang ở. Có đất, có nhà, có điện, nước, có trường con đi học, mình vui lắm. Năm nay, được mùa ngô, mua được xe máy nó chở xuống chợ mua sắm đồ cho ngày Tết. Không chỉ nhà mình mà nhiều nhà trong bản cũng được mùa, đi sắm tết nhiều lắm.

 

Len lỏi giữa dòng người đông nghịt, chúng tôi ngắm nhìn các mặt hàng rực rỡ màu sắc, phong phú về chủng loại từ quần áo, khăn mũ đến thực phẩm, đồ gia dụng... Ngồi bán hàng thổ cẩm, chị Vàng Thị Tứ khoe: “Vừa mới mở hàng mà mình đã bán gần hết. Những chiếc túi, khăn, áo, váy thổ cẩm của gia đình dệt đấy. Bán hết số hàng này, mình sẽ mua một số thức ăn ngày Tết cho cả nhà”. Nhộn nhịp một góc chợ là gian hàng bán đồ điện tử. Ngồi bán hàng điện tử, ông Sùng A Lử tươi cười bảo: “Bây giờ người Mông đã biết làm kinh tế để giàu lên và họ đã mua được xe máy, điện thoại di động. Các chàng trai Pà Cò giờ không còn phải dắt ngựa như ngày xưa mà họ đã đi bằng xe máy rồi”.

 

Anh Sùng A Sa ở xóm Trà Đáy, xã Pà Cò kể: Việc đầu tiên cần làm cho năm mới là thu dọn nông cụ, dán lên đó những lá bùa truyền thống để đặt thờ trong suốt dịp Tết. Vào ngày cuối cùng của năm cũ, khổ chủ sẽ giết lợn, mổ gà, lấy máu và lông bôi lên bùa chính trên bàn thờ để đón năm mới. Bánh dày là thực phẩm không thể thiếu trong những ngày Tết ở bản Mông. Mỗi gia đình đều đặt thờ 3, 6 hoặc 9 chiếc tùy từng dòng họ. Bánh có thể để trong 3 tháng, khi có khách sẽ rán lên để thết đãi. Bánh dày là đặc sản của bà con người Mông mỗi dịp Tết đến. Bánh được làm từ thứ gạo nếp nương thơm, dẻo mà người Mông trồng ở mảnh đất tốt nhất. Những người tham gia giã bánh dày thường là những người đàn ông khoẻ mạnh. Họ tập hợp thành một nhóm khoảng chục người thay nhau giã. Giã hết nhà này rồi lại đi nhà khác tạo nên một không khí Tết vui nhộn, ấm cúng. Những người phụ nữ Mông cũng tham gia phụ giúp nam giới giã bánh. Trong khi đó món bánh này lại đòi hỏi phải giã khi xôi nóng vừa xới ra khỏi chõ, giã liên tục không được để cho bánh nguội. Tiếng chày giã xuống phải mạnh đến mức xuyên qua độ dẻo của bánh đến nền cối gỗ mới đạt. Song ấn tượng nhất đối với mỗi du khách đó là khi chiếc bánh đang cứng như đá (vì giá lạnh), đem rán hoặc nướng trên than củi sẽ trở nên mềm dẻo và thơm ngon. Trong lạnh giá, được ngồi sưởi ấm bên bếp lửa, thưởng thức vị thơm, dẻo của món bánh dày, cảm nhận những nét văn hoá rất riêng của những con người bản Mông. Với người phụ nữ Mông, những ngày Tết là dịp họ được nghỉ ngơi và ăn mặc đẹp nhất. Tết đến, xuân sang, người phụ nữ Mông nào cũng có một bộ váy mới do chính tay mình làm ra. Để có được bộ váy, họ phải dồn công sức cả năm. Từ trồng, đập vỏ cây lanh, se thành sợi dệt vải đến phết sáp ong, tạo hoa văn, thêu thùa... Nhìn chiếc váy là biết người phụ nữ Mông cần cù, chịu thương, chịu khó, khéo léo đến đâu.

 

Vui và náo nhiệt nhất là những ngày Tết chính được cùng người Mông chơi các trò chơi dân gian như ném pao, đánh quay... Từ rất sớm, người già, trẻ nhỏ, đông nhất là đám thanh niên đã tập trung ở bãi đất rộng của bản, đàn ông đánh quay, con gái ném pao còn trẻ con chơi chọi quay. âm thanh của ngày hội bản Mông quyện với tiếng khèn vọng vào núi đá. Đâu đó, ta dễ dàng bắt gặp ánh mắt tình tứ của những đôi trai, gái trao nhau. Bây giờ trai gái Mông vẫn hát tỏ tình, vẫn thổi khèn, thổi sáo, vẫn ném pao... Có điều họ không chỉ hát như khi xưa vẫn hát: “Anh ném pao, em không bắt /Em không yêu, quả pao rơi rồi...”.

 

                                                                       

 

                                                                                     Việt Lâm

 

 

Các tin khác


Nhiều hoạt động hướng tới kỷ niệm 1010 năm Thăng Long - Hà Nội

Tiến tới kỷ niệm 1010 năm Thăng Long - Hà Nội (1010 - 2020), thành phố Hà Nội sẽ tổ chức nhiều hoạt động chào mừng, nhằm giáo dục truyền thống, đạo lý "Uống nước nhớ nguồn” của thế hệ trẻ đối với các thế hệ cha ông đã có công dựng nước và giữ nước, tôn vinh các giá trị truyền thống lịch sử và cách mạng của dân tộc.

Walt Disney tổn thất gần 5 tỷ USD do đại dịch COVID-19

Tập đoàn giải trí và truyền thông Walt Disney Co. ngày 4/8 thông báo doanh thu quý vừa qua bị ảnh hưởng nặng nề bởi đại dịch COVID-19 khi mà các công viên giải trí, rạp chiếu phim và sự kiện thể thao phải đóng cửa hoặc hủy trên phạm vi toàn cầu. Tuy nhiên, lượng thuê bao cho dịch vụ trực tuyến của tập đoàn cán mốc kỷ lục mới.

Huyện Kim Bôi: Thi khu dân cư nông thôn mới kiểu mẫu, vườn mẫu giai đoạn 2018-2020

(HBĐT) - Ngày 4/8, UBND huyện Kim Bôi tổ chức cuộc thi khu dân cư NTM kiểu mẫu, vườn mẫu giai đoạn 2018-2020. Tham dự có 5 khu dân cư kiểu mẫu và 15 vườn mẫu thuộc 6 xã: Vĩnh Tiến, Xuân Thủy, Sào Báy, Nam Thượng, Mỵ Hòa, Hợp Tiến.

Về nơi lưu giữ 85 đạo sắc phong thần triều Nguyễn

Nằm ở hữu ngạn dòng Cổ Chiên, Công Thần miếu (ở phường 5, TP.Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long) hiện đang lưu giữ 85 đạo sắc phong thần triều Nguyễn, hiện đây là nơi còn giữ được số lượng đạo sắc phong thần triều Nguyễn nhiều nhất Việt Nam.

Festival Huế dời sang năm 2021

Festival Huế lần thứ 11 dự kiến diễn ra ngày 26-31/8, tuy nhiên do Covid-19, tỉnh Thừa Thiên Huế quyết định dời sang năm 2021.

Chung sức giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc

(HBĐT) - Là huyện vùng cao có 5 dân tộc cùng sinh sống, Đà Bắc có kho tàng văn hóa phong phú, độc đáo. Những năm qua, huyện luôn chú trọng bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa truyền thống, gắn với phát triển KT-XH, góp phần xây dựng, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân.

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục