(HBĐT) - Vùng đất Cao Sơn (trước là xã Cao Răm) huyện Lương Sơn có 4 di tích quốc gia gồm: hang Chổ, hang Núi Sáng, động Mãn Nguyện, hang Khụ Thượng… Nơi đây không chỉ chứa đựng nhiều dấu tích của người xưa mà còn giữ nét văn hóa cộng đồng bao đời nay.


Nhờ anh em bạn bè giúp đỡ, chuồng dê của gia đình anh Bùi Văn Bảy ở xóm Hui, xã Cao Sơn (Lương Sơn) sớm hoàn thành.

Dấu ấn người xưa

Dẫn chúng tôi đi thăm di tích hang Chổ, anh Bùi Văn Thành, trưởng xóm Hui cho biết: "Tuy chưa xây dựng thành khu du lịch phục vụ du khách nhưng hang thường xuyên có các đoàn khảo cổ, đoàn học sinh, sinh viên ở nhiều nơi đến tham quan. Hang này không sâu nhưng rộng, không khí thoáng mát vào mùa hè và ấm vào mùa đông. Những ngày hè nắng nóng, bà con đến đây tránh nắng. Có người còn ngủ ở hang qua đêm. Còn ngày giá rét, bà con thường đến hang quây quần sưởi ấm. Cũng từ những lần tránh nắng,bà con đã phát hiện dấu tích người xưa". Anh Thành đưa tôi đi xem trong hốc đá lẫn trong tầng ốc ở khe hang hẹp, bà con phát hiện được bộ răng hóa thạch. Đây là những hiện vật quý giúp các nhà khoa học có thêm dữ liệu về hang Chổ và nền Văn hóa Hòa Bình.

Hang Chổ ở xóm Hui, xã Cao Sơn nằm phía Tây Nam dãy núi Sáng, cửa hang quay hư­ớng Tây Nam là một mái đá cao ráo, thoáng mát, cao hơn mặt ruộng 6,5m. Hang có 2 cửa ngăn cách nhau bởi một tảng đá lớn có chu vi 27m, cửa chính rộng 11m, cửa phụ rộng 5,5m, cao trung bình 10 m. Hang ăn sâu vào lòng núi 15m, vào trong thu hẹp dần. Chiều ngang của lòng hang có chỗ rộng nhất lên tới 14m, các cửa đều quay hướng Tâyđón cơn gió mát lành về mùa hè, tránh đư­ợc cơn gió bấc lạnh giá về mùa đông. Hang Chổ đã đ­ược bà M.Colani, nhà nữ khảo cổ học ngư­ời Pháp khai quật từ tháng 12 năm 1926 (Tài liệu ch­ưa công bố). Lần khai quật này, bà đã thu đư­ợc 1.143 hiện vật các loại. Hiện nay, Viện Bảo tàng Lịch sử Việt Nam còn lưu giữ nhiều hiện vật của hang Chổ gồm: X­ương động vật, nhiều chủng loại công cụ đá, công cụ chặt, công cụ hình đĩa, công cụ hình hạnh nhân và một trong những mảnh t­ước nhiều chủng loại. Kết quả nghiên cứu của các nhà khoa học trong các lần khai quật, thám sát đã khẳng định: Di tích hang Chổ là nơi cư­ trú lâu dài của cư­ dân tiền sử Hoà Bình. Đồng thời còn là di chỉ Xư­ởng có niên đại trên dư­ới 10.000 năm cách ngày nay, trong giai đoạn chuyển tiếp sang trung kỳ đá mới ở nước ta.

Giữ nét văn hóa cộng đồng

 

Sống dựa vào thiên nhiên, chủ yếu là săn bắn, hái lượm nên cộng đồng dân cư của Văn hóa Hòa Bình luôn giúp đỡ, tương trợ nhau trong lao động, sản xuất.Ngày nay, nhân dân xã Cao Sơn không chỉ sống bằng nông nghiệp mà nhiều hộ gia đình, nhất là lực lượng lao động trẻ đi làm trong các khu công nghiệp có nguồn thu nhập cao. Ông Bùi Minh Châu, Phó Chủ tịch UBND xã Cao Sơn cho biết: Trải qua bao thăng trầm của lịch sử, tác động của cơ chế thị trường nhưng nhiều nét văn hóa của cộng đồng người Mường nơi đây vẫn còn giữ nguyên bản sắc. Họ gắn kết nhau qua tình làng nghĩa xóm, giúp đỡ nhau trong lao động, sản xuất và khi có công việc gia đình. Trước đây, khi một hộ làm nhà thì gia chủ chỉ lo một phần vật liệu, công thợ. Các hộ trong làng xóm sẽ góp gỗ, gianh và cử một lao động trong gia đình đến làm nhà giúp. Giờ đây, tuy không còn nhà gỗ, tranh, nhưng các hộ trong xóm đều góp công, sức để hỗ trợ gia chủ. Trong sản xuất cũng vậy, các hộ huy động người tương trợ gia chủ bằng hình thức đổi công hay giúp đỡ các hộ nghèo, khó khăn. Đặc biệt khi gia chủ có tang gia thì việc hỗ trợ từ làng xóm là chủ yếu.

Gần hang Chổ là khu vườn đất của gia đình anh Bùi Văn Bảy ở xóm Hui. Anh đang làm chuồng dê. Anh cho biết: Mấy năm nay tôi nuôi dê để trên núi đá nên không hiệu quả. Năm nay có điều kiện, tôi mua vật liệu nhờ anh em bạn bè, hàng xóm đến hỗ trợ làm. Nhiều người đang đi làm nơi xa, công cao nhưng khi biết bạn bè, hàng xóm có công việc nhờ đã xin nghỉ về giúp đỡ. Ngay gia đình tôi cũng vậy, khi anh em hàng xóm nhờ thì tận tình hỗ trợ. Đó là tục lệ của người dân nơi đây bao đời nay vẫn thế. 


Việt Lâm

Các tin khác


Xuân ở thung lũng trường thọ Vân Sơn

(HBĐT) - Trên đỉnh Vân Sơn (Tân Lạc) quanh năm mây vờn núi, không khí trong lành, yên ả và thanh bình. Thời tiết thật chiều lòng người khi lúc nào cũng mát mẻ, dễ chịu. Rau trong vườn, gà trên đồi, cá dưới suối. Mỗi ngày trôi qua giản đơn, nhẹ nhàng như thế. Có lẽ chính vì nhịp sống chậm, giản đơn và hòa mình vào thiên nhiên như vậy mà Vân Sơn trở thành thung lũng trường thọ. Ở đây người cao tuổi (NCT) là niềm tự hào, là vốn quý trong mỗi gia đình, dòng tộc…

Sắc xuân nơi tuyến đầu ngọn sóng Trường Sa: Bài 4 - Chủ quyền thiêng liêng trên biển Đông

(HBĐT) - Mùa xuân này, các đảo, điểm đảo thuộc quần đảo Trường Sa đã và đang đổi mới từng ngày trên các lĩnh vực kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội, quốc phòng - an ninh, lớn lên cùng với sự phát triển của đất nước. Gần 20 ngày vượt trùng khơi đến với các đảo, điểm đảo Trường Sa, nơi đâu chúng tôi cũng thấy sự kiên trung, bất khuất của các cán bộ, chiến sĩ, Nhân dân trên đảo để bảo vệ vững chắc chủ quyền của Tổ quốc, vì sự vẹn toàn lãnh thổ, vì sức sống mãnh liệt của đất nước, con người Việt Nam.

Sắc xuân nơi tuyến đầu ngọn sóng Trường Sa:  Bài 3 - “Xông đất” đầu năm xã đảo Sinh Tồn

(HBĐT) - Ngày đầu tiên của năm Quý Mão 2023, trên hải trình đến các đảo tiền tiêu Trường Sa, chúng tôi là những người may mắn đầu tiên được "xông đất” chúc Tết cán bộ, chiến sỹ và Nhân dân xã đảo Sinh Tồn. Tại đây, chúng tôi được hòa mình vào không khí vui xuân, đón Tết của quân và dân; tham gia cuộc thi gói bánh chưng, trang trí mâm ngũ quả; đi lễ chùa, trồng cây đầu năm; thăm hỏi, chúc Tết các hộ dân sinh sống trên đảo, ngư dân bám biển đang neo đậu tại âu tàu; cùng các chiến sỹ giao lưu bóng đá, bóng chuyền, cờ vua, cờ tướng, múa võ …

Sắc xuân nơi tuyến đầu ngọn sóng Trường Sa: Bài 2 - Đêm giao lưu thắm tình quân, dân trên xã đảo Song Tử Tây

(HBĐT) - Xuân đã về trên mọi miền Tổ quốc. Nhân dân cả nước đang háo hức đón một cái Tết cổ truyền của dân tộc. Ở một nơi rất đặc biệt và vào một thời khắc cũng rất thiêng liêng, chúng tôi hòa mình vào không khí đón chào năm mới Quý Mão 2023 độc đáo, hấp dẫn và rất riêng: Tết trên đảo tiền tiêu Trường Sa của Tổ Quốc.

Sắc xuân nơi tuyến đầu ngọn sóng Trường Sa: Bài 1 - "Chở Tết" đến với quân, dân Trường Sa thân yêu

(HBĐT) - Nhưng ngày cuối năm 2022, Quân cảng Cam Ranh (Khánh Hòa) náo nhiệt hơn mọi ngày. Nơi đây diễn ra hoạt động tiễn đoàn công tác Vùng 4 Hải quân và phóng viên các cơ quan báo chí Trung ương, địa phương đi làm nhiệm vụ, thăm, chúc Tết quân và dân Quần đảo Trường Sa nhân dịp chuẩn bị đón Tết Nguyên đán Quý Mão 2023. Năm nay, cùng với hàng hóa nhu yếu phẩm, thông qua chương trình "Xuân biên cương - Tết hải đảo”, Nhân dân từ mọi miền Tổ quốc đã gửi hàng nghìn suất quà, gồm những cây quất, mai, đào, lan,lá dong, gạo nếp và nhiều món quà mang đậm hương vị Tết Việt đến với quân, dân Quần đảo Trường Sa.

Gọi du lịch Mường Bi thức giấc: Bài 3 - Tạo "cú huých" nâng tầm du lịch Mường Bi

(HBĐT) - Nhằm tạo "cú huých” phát triển du lịch Mường Bi, BTV Tỉnh ủy ban hành Nghị quyết số 13-NQ/TU, ngày 17/10/2022 về xây dựng các xã vùng cao huyện Tân Lạc trở thành khu du lịch cấp tỉnh vào năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050. UBND tỉnh đã ban hành đề án thực hiện nghị quyết. Đề án xác định những mục tiêu, lộ trình cụ thể, những việc cần thực hiện để xây dựng các xã vùng cao đạt tiêu chí điểm du lịch cấp tỉnh vào năm 2030.

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục