Tản văn của Văn Song

Làng tôi nằm ven sông, con sông Nậm do bãi bồi lâu năm mà thành. Phía bờ sông là lũy tre ken dày, xào xạc gió nồm nam. Ngọn tre vít cong đung đưa suốt mùa mưa nắng. Dưới tán tre mát rượi, bao cuộc đời đã sống, bao chuyện được truyền lại. Những niềm vui, nỗi buồn dưới lũy tre làng vẫn mãi lấp lánh trong ký ức tuổi thơ.

Đến bây giờ dẫu đi xa, bóng tre xanh trùm lên mái rạ, cái âm thanh rì rào gọi bình minh, tiếng thì thầm lắng đọng lúc đêm về vẫn cồn cào trong nỗi nhớ. Lũy tre làng Nậm của tôi bao bọc quanh làng, lâu ngày một lớn thêm ken dày bao bọc làng Nậm, yên lành không có trộm cắp, dân làng sống yên ả. Tre là lũy, là thành, là người bạn thân của người nông dân đánh giặc giữ làng. Thời kháng chiến chống Pháp, lũy tre làng đã góp phần che chở bao người cán bộ đến nằm đất ngủ sương, lấy lũy tre làm hầm bao bọc cán bộ lặn lội bí mật nằm gai nếm mật. Trong kháng chiến, lũy tre bị đạn cày xới nhưng vẫn kiên cường đứng vững để tiếp nối cho sự che chở của thời giặc Mỹ mang máy bay B52 đến đánh phá. Cả làng Nậm một đêm rực lửa, lửa đốt cháy nhà, lửa của bom rơi và lửa đạn của lính phòng không. Rặng tre làng bị gãy, đổ, lật gốc. Đêm tháng 7 năm đó, cả làng nằm trong cảnh hoang tàn, thê thảm gần 70 người già, trẻ đã ngã xuống, đến nỗi ngày tháng 7 hàng năm làm giỗ 70 người chết là 70 cái giỗ con cháu phụng thờ nhắc nhở không quên cái đêm bom đạn dã man đổ xuống làng Nậm.

Nghĩa trang làng tháng 7, những bông hoa cúc vàng được đặt lên mộ, thắp nén hương thơm nhớ người chết năm xưa. Tháng 7, các nghĩa trang cả nước, các anh ra đi từ lũy tre làng đã ngã xuống được cả nước thắp hương tưởng nhớ, tri ân. Về làng nhớ câu thơ:

Tre bị bật gốc, rễ vẫn cắm sâu

Cây vẫn tươi xanh, cành đậm màu sắc lá

Vẫn rì rào gió nhẹ đêm hè

Ôm trọn xóm làng giấc ngủ dân quê.

Tháng 7 mùa hè năm nay, nắng như đổ lửa, một chiều tôi trở về trong cái hầm hập của gió Lào. Qua nghĩa trang làng, tôi bước vào, hai bên cổng cây thông cao xanh tốt, những quả thông khô treo trên cành như những chiếc lồng đèn nhỏ xíu. Đứng trước hàng bia mộ thắp nén hương thơm, nhớ những người bạn một thời từ Điện Biên, Quảng Trị trở về đất mẹ. Làng Nậm bây giờ đang trên đà xây dựng nông thôn mới, đường làng bê tông, nhà văn hóa khang trang, mái nhà vẫn xây theo kiểu 3 gian 2 chái, ít có nhà mái bằng nhưng đặc biệt hàng rào trồng dâm bụt, cúc tần vừa đẹp mắt. Hàng rào nhà nào cũng được cắt xén ngay ngắn.

Nhìn lũy tre thân thương thầm nghĩ tre là người bạn chi cốt của người dân quê. Trong kháng chiến, tre che chở, giúp dân làng đánh giặc. Tre cho người bóng mát, tre chống xói mòn mưa lũ. Tre góp phần vào cuộc sống lặng thầm chân chất của người.

Nhìn tre mà nhớ bạn, nhớ tháng 7, cả nước tri ân những người đã ngã xuống. Trong khói hương bay như nhắc nhở chúng tôi. Hãy gắng sống vì người đã khuất.


Các tin khác


Mong ngày gặp lại

(HBĐT) - Một tháng nay, ông nội tôi có vẻ mệt, thất thần đứng ngồi không yên. Đôi khi hay gọi lẫn bố tôi là "thằng Tân, thằng Đức à…". Bố ướm lời định cho đi khám bệnh thì ông gạt đi. Buổi chiều, ông hay ra đầu ngõ nhìn hướng con đường quốc lộ hun hút dẫn về Nam. Thỉnh thoảng ông lại đưa tay lên phía túi ngực trái. Mẹ nói nhỏ với bố: "Chắc chắn ông đang nhớ về chú Tân". Nhưng không hẳn thế, ông nói với bố: "Khả năng mấy hôm nữa nhóm thằng Đức đến thăm nhà mình". Ôi, ông nói gì vậy? Lâu rồi cả nhà đã biết thêm tin gì của chú Đức và các chú từng về đóng quân nơi đây đâu?… Nhìn dáng ông còng còng đi đi lại lại ngoài ngõ, đứng rất lâu dưới cây bưởi mà chú Tân trồng trước khi nhập ngũ, mẹ tôi hình như đã khóc…

Lời mẹ

(HBĐT) - Mẹ trở thành người thiên cổ đã 45 năm rồi. Mẹ không biết chữ dù mẹ là con ông đồ. Không biết chữ nhưng mẹ biết đường ăn, lối ở. Suốt những năm các con đi học ở trọ trên huyện, trên tỉnh, mẹ vẫn chăm lo cho các con chu đáo. Thứ bảy, chủ nhật các con về rồi lên trường mẹ gói đùm cho bát gạo, gói cá nướng, chai tương. Mẹ cởi bao thắt lưng đưa cho con mấy đồng bạc lẻ không quên dặn dò:

Mùa thu về, đón ánh trăng rằm

(HBĐT) - Mùa thu về, từng giọt nắng óng ả sang mùa, đậm đà hương sắc. Vẻ đẹp của nắng thu tĩnh lặng đọng trong ánh mắt mọi người.

Ký ức

(HBĐT) - Ông Tân giật mình tỉnh dậy, người đẫm mồ hôi. Ông lặng lẽ bước xuống giường đi ra ngoài cửa. Ngồi tựa lưng vào hiên, ông đưa bàn tay nhăn nheo nổi đầy những đường gân xanh lần nắn từ đầu gối xuống ống chân. Vừa nắn vừa đấm nhẹ nhẹ. Ông ngửa mặt nhìn những ngôi sao đêm có vẻ chăm chú lắm nên khi bà Thành ra ngồi bên, ông vẫn không hề hay biết. Bà cất tiếng nhè nhẹ:

Chuyện về chiếc mũ cối

(HBĐT) - Ông Dũng ngồi dưới gốc cây trứng gà, nhấp ngụm trà xanh, trầm ngâm nghĩ ngợi. Bỗng đám trẻ con trong xóm rủ nhau chạy đến bên ông, tranh nhau nói:

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục