(HBĐT) - Tháng 11/2017, chạm đông se lạnh, chúng tôi có mặt ở Yên Bái nhân dịp các bạn đồng nghiệp Báo Yên Bái kỷ niệm 50 năm ra số báo đầu tiên. Đây cũng là cơ hội quý để những người làm báo vốn đam mê trải nghiệm được khám phá về văn hóa một miền đất.


Qua những đồi cọ, vườn chè, thửa ruộng bậc thang, Yên Bái đón chúng tôi bằng tình cảm nồng hậu, ấm áp với cái bắt tay thật chặt và chén rượu táo mèo ấm mềm môi. Vàng sánh như mật ong, mùi thơm nhẹ dễ chịu đặc trưng; rượu táo mèo là một trong những trải nghiệm khó quên với bất cứ ai một lần đến Yên Bái.

Cùng với bánh chưng đen, lạp xưởng gác bếp, thịt trâu khô...thì táo mèo (đông y gọi là quả Sơn Tra) được giới thiệu là những đặc sản rất đáng thưởng thức khi đến với Yên Bái. Ngay tại trung tâm thành phố Yên Bái, dọc theo đường Điện Biên, táo mèo hiện hữu trong rất nhiều cửa hàng trưng biển "Đặc sản táo mèo Yên Bái”; ra đến đường Hoàng Hoa Thám, táo mèo tràn cả xuống đường ở chợ Ga. Cả một "thế giới” táo mèo được mở ra với nào là táo mèo tươi, táo mèo đồi thông, táo mèo dầm xổi, ô mai táo mèo, táo mèo khô, rượu ngâm táo mèo...


Táo mèo tràn ngập ở chợ Ga (đường Hoàng Hoa Thám, thành phố Yên Bái).

Xởi lởi trò chuyện với chúng tôi, chị Hoàng Thị Hà (tiểu thương bán táo mèo tại chợ Ga, đường Hoàng Hoa Thám, thành phố Yên Bái) cho biết: Ở Yên Bái, táo mèo có nhiều ở Văn Chấn, Trạm Tấu và Mù Cang Chải nhưng được ưa chuộng nhất là táo mèo Mù Cang Chải. Trước đây táo mèo mọc rải rác trong rừng, đến mùa người dân chỉ đi thu hái nhưng gần đây bà con đã quan tâm trồng, chăm sóc. Táo mèo ra hoa trắng vào khoảng cuối mùa xuân (tháng 3 – 4) và bắt đầu cho thu quả từ tháng 9 đến hết tháng 12 dương lịch. Táo mèo có hai loại là táo thường (hay còn gọi là táo ngố) và táo đồi thông. Táo thường có vỏ màu xanh, quả to, nhiều vị chát và chua gắt. Táo đồi thông quả nhỏ, khi chín có màu hồng trắng hoặc vàng trong, giọt, ngọt và thơm. Người sành ăn sẽ không chọn quả to mà thường chọn quả nhỏ, thậm chí là quả có sâu thì sẽ rất giòn, ngọt. Táo mèo có giá bán dao động từ 40 – 60 nghìn đồng/kg. Nhờ trái táo mèo, bà con vùng cao cũng có thêm thu nhập, cải thiện cuộc sống.

Táo mèo là một loại quả đa năng, vừa là một vị thuốc quý có công dụng giảm béo, hạ huyết áp, an thần...vừa có thể chế biến được nhiều món ăn vặt hấp dẫn. Trò chuyện với chúng tôi, cô Nguyễn Thị Vân (chủ cửa hàng táo mèo Vân Béo, đường Điện Biên, thành phố Yên Bái cho biết: Táo mèo có vị hơi chát và chua thanh, khi chín có thêm vị ngọt. Nếu muốn ăn táo mèo tươi thì ngon nhất là chế biến thành táo mèo dầm xổi. Táo được gọt sạch vỏ, cắt hết phần sâu, bỏ hạt, ngâm vào nước muối để giảm độ chát. Sau đó trộn với đường, muối và ớt. Táo mèo dầm xổi để trong ngăn mát tủ lạnh có thể ăn được từ 3 – 5 ngày. Tại các cửa hàng táo mèo, táo mèo dầm xổi được bán với giá 120 – 150 nghìn đồng/kg, là món ăn vặt ưa thích của người dân cũng như du khách khi đến với Yên Bái. Ngoài ra, táo mèo còn có thể làm ô mai. Táo mèo ô mai được làm theo phương pháp là đem sấy khô rồi nấu với đường; lưu ý, nếu muốn ô mai táo mèo có vị thơm cay thì sẽ xay thêm gừng tươi cho vào cùng nấu. Vào những ngày đông lạnh, thưởng thức ô mai táo mèo với vị thơm, chua, cay, ngọt hòa quyện sẽ rất hấp dẫn.


Cửa hàng Vân Béo nổi tiếng với món táo mèo dầm xổi.

Nếu như chị em phụ nữ sẽ thích thú với táo mèo dầm xổi, ô mai táo mèo thì đàn ông lại đặc biệt yêu thích loại quả này bởi tác dụng ngâm rượu. Tại các cửa hàng táo mèo san sát trên dãy phố Điện Biên là la liệt các bình rượu to đủ kích cỡ ngâm táo mèo. Chia sẻ về kinh nghiệm chọn và cách ngâm rượu táo mèo, bà chủ cửa hàng táo mèo nổi tiếng Vân Béo chia sẻ: Cách ngâm rượu táo mèo cũng khá đơn giản. Nên chọn táo ta, quả nhỏ, chín có màu hồng trắng, đều quả. Sau khi loại bỏ hết quả sâu, hỏng thì có rửa sạch, để ráo, cắt bỏ 2 đầu rồi ngâm cùng rượu nấu. Rượu táo mèo, nhất là táo mèo đồi thông sẽ có màu vàng sánh. Điểm đặc biệt của rượu táo mèo là có vị thơm đặc trưng, khi đưa chén rượu lên miệng có thể cảm nhận được hương vị cả bằng vị giác và khứu giác. Rượu táo mèo dễ ngâm, êm dịu dễ uống nên được nhiều người yêu thích. Đa phần nhà nào ở Yên Bái cũng ngâm vài bình để đãi khách và sử dụng hàng ngày. Ngoài ra, táo mèo còn được dùng để cắt lát mỏng, phơi khô dùng để pha nước như trà, uống cũng rất thơm ngon.

Trái táo mèo đã trở thành một món quà ý nghĩa và bản sắc mà người dân Yên Bái yêu thích lựa chọn làm quà biếu cho bạn bè và người thân. Từ núi cao Mù Cang Chải mờ sương, táo mèo đã xuống phố, về thủ đô, đi khắp các tỉnh Tây Bắc mang theo hương vị đặc trưng của núi rừng trong cả vị chua, chát, ngọt và thơm hòa quyện; làm phong phú thêm sản vật vùng Tây Bắc.


Dương Liễu

Các tin khác


Quảng Ninh cải thiện đồng bộ môi trường du lịch

Quảng Ninh được lựa chọn là tỉnh đăng cai Năm Du lịch quốc gia 2018, với chủ đề "Hạ Long - Di sản, Kỳ quan - Ðiểm đến thân thiện". Tỉnh đã và đang tập trung phát triển bốn dòng sản phẩm du lịch chính, đó là: Du lịch biển đảo, du lịch văn hóa - tâm linh, du lịch cộng đồng và du lịch biên giới.

Nhiếp ảnh Hòa Bình - quảng bá văn hóa và con người đất Mường

(HBĐT) - Chỉ gần 20 hội viên nhưng nhiều năm qua, các nghệ sĩ nhiếp ảnh Hòa Bình đã không ngừng nỗ lực khắc phục khó khăn, xuống tận thôn, bản để xây dựng tác phẩm có tính nhân văn cao, phản ánh phong tục tập quán tốt đẹp của đồng bào các dân tộc, kịp thời ca ngợi những tấm gương trong lao động sản xuất, giữ gìn an ninh trật tự… Ngoài ra, các nghệ sĩ nhiếp ảnh đã tích cực sáng tác, tham gia các cuộc thi, triển lãm để quảng bá văn hóa, con người đất Mường ra tỉnh bạn và quốc tế.

Tuần du lịch Ninh Bình 2018 “Sắc vàng Tam Cốc - Tràng An”

Sự kiện Tuần du lịch Ninh Bình 2018 "Sắc vàng Tam Cốc - Tràng An” tạo cơ hội để Ninh Bình tiếp tục trao đổi, hợp tác về văn hóa, kinh tế - xã hội đặc biệt là du lịch với các địa phương trong nước và quốc tế, đồng thời tiếp tục khẳng định thương hiệu, vị thế du lịch Ninh Bình là điểm đến an toàn, hấp dẫn, văn minh, thân thiện, mến khách.

Nghệ thuật phục vụ du lịch còn nhiều đất diễn

Khách du lịch không thể không xem "Nụ cười Angkor” khi đến Campuchia, Alangkarn show khi đến Thái-lan. Hàn Quốc thì có hàng loạt chương trình biểu diễn nghệ thuật đương đại hút khách như The Painters Hero, Cookin’ Nanta... Còn Việt Nam vẫn rất thiếu những chương trình nghệ thuật được định danh dành cho du khách.

Sông Đà - Nơi ghi dấu bậc quân vương

(HBĐT) - Ngày nay, con sông Đà không còn dữ dội với 130 thác, 170 ghềnh "đá núi sắc nhọn như nanh vuốt và những cái hút nước cuồn cuộn luồng gió gùn ghè như chực nuốt người”. Con sông hung hãn khi xưa, giờ đã trở nên hiền hòa như một chú sư tử được thuần phục. Giữa lòng hồ mênh mang nước và lồng lộng gió, trên chiếc thuyền máy nổ giòn hướng thẳng tới Khu di tích lịch sử văn hóa Đền Thác Bờ (xã Vầy Nưa, Đà Bắc), tôi được nghe kể câu chuyện ly kì về một bậc quân vương khi xưa từng phạt đá đề thơ, ghi lại dấu ấn bằng lưỡi kiếm và những vần thơ như chứa gang, chứa thép.

Sản vật Sông Đà trên “con đường cá nướng”…

(HBĐT) - Đầu năm, nhất là thời điểm sau Tết cổ truyền, dòng Đà Giang hùng vĩ trở nên tấp nập thuyền qua lại. Hàng vạn du khách khắp các nơi trong và ngoại tỉnh đổ về khu du lịch tâm linh đền bà chúa Thác Bờ. Ngoài sự linh thiêng, núi sông hùng vĩ, thơ mộng, du khách còn bị cuốn hút bởi những sản vật của sông Đà, đặc biệt là món cá nướng…