Truyện ngắn của Bùi Huy

Từ phương Nam trở về làng, ông Phơn thấy lòng lâng lâng kỳ lạ. Ừ, trên 15 năm mới trở về con đường quê thân quen, giờ đã được bê tông êm ru.

 

Trước giao thừa, xóm làng râm ran tiếng nói, tiếng cười,vang lên không gian là tiếng sáo, nhị, xênh tiền cùng tiếng chiêng bùng biêng. "Ban nhạc” nhà ông Xiên bên chân núi. Một gia đình đam mê âm nhạc cổ truyền. Bố con, anh em… ai cũng có thể chơi một vài nhạc cụ. Quá giỏi. Giai điệu "Đập bống bông…” nghe réo rắt tươi mới… Không có tiếng pháo đì đùng như ngày trước, nhưng âm thanh quen thuộc suốt hàng chục năm qua mà gia đình này giữ được thật quý. Nhà lúc nào cũng đông người đến chơi, đến nghe, thưởng thức. Nét người, nét xuân khiến như ông như trẻ lại, dù có chút bùi ngùi, xót xa khi lần trở lại này không còn hình ảnh người bà tần tảo năm nào. Nhưng ông vui vì bố mẹ dù ngoài 80 vẫn còn mạnh khỏe.Nếu bà nhà ông không vướng chuyến du lịch đầu năm với đám bạn học phổ thông, chắc chắn sẽ được cùng ông thong dong trêncon đường ven suối mùa này đầy hoa đồng thảo, cùng sắc đào, sắc mận đỏ tươi, trắng tinh bên dòng suối Khụ. Con đường tuổi thơ, con đường mùa xuân khiến lòng trẻ mãi…

Bước chân dẫn ông tới đình làng. Những cái bắt tay dành cho người con xa xứ. Ngày hội làng đầu xuân thật rực rỡ. Lần thứ 2 trong đời ông được tham dự. Lần mộtcách đây khá lâu rồi, hồi mới ra trường vào miền Nam lập nghiệp. Lần này cảnh vật đã khác…

Gặp Tân, cậu bạn thuởchăn trâu, cắt cỏ. Bàn tay rắn rỏi thô ráp nhưng ấm nóng của bạn khiến ông cảm kích. Cậu bạn vẫn hóm hỉnh như ngày nào:

- Đã gặp "người hát dân ca hay nhất” chưa?

Mặt ông thoángbiến sắc. Một cụm từ quen thuộc mà chính ông bình chọn cho Làn, người bạn tuổi thanh xuân cùng làng. Ông hấp tấp:

- Làn cũng về dự à, ở đâu…

Ngày hội làng nhưng người khắp nơi tìm về vì hội có nhiều hoạt động khá đặc sắc như thi hát đối haykéo co, đẩy gậy và cả trưng bày các mặt hàng đặc sản,ẩm thực. Người người dập dìu, ai cũng ửng men nồng vì món rượu cần chào khách. Cuối cùng ông cũng tìm thấy Làn, gọi là bà Làn mới đúngvì cũng đã ngoài 50 tuổi rồi… Bao năm đi lấy chồng ở miền xuôi, nay về mà vận trang phục quê hương vẫn đúng phom lắm. Chiếc cạp váy rực rỡ, xà tích, vòng tay…Không mấy xa cách…

 

Làn là cháu họ của gia đình "tài tử bát âm” kia. Năng khiếu có thừa. Những đêm trăng thanh gió mát, nghe Làn hát đối đáp với trai làng và trai làng bên, ai cũng nức nở khen. Giọng nữ cao, thanh, thánh thót và rất có hồn. Thời đó, ông 18 tuổi cũng bồng bềnh lãng mạn theo đuổi tiếng hát thanh tân đó. Mọi chuyện không chỉ dừng lại đó. Họ đã yêu nhau, dù một tình yêu thánh thiện, chỉ là cái nắm tay vội vàng bên bờ suối, cùng một lời hẹn hò,nhưng ông phải đi học và theo đuổi sự nghiệp. Ông nội và bố bảo thếvà ông cũng là người có chí tiến thủ, chí thú chuyện học hành. Làn bảo:

-Anh cứ đi học và lo sự nghiệp đi, em chờ anh.

Sự đời đâu đơn giản như vậy. Nhà Làn nghèo, không thể đi học cao hơn nữa dù rằng lực học khá. Sau Làncòn 4 em lít nhít. Giả dụ nếu như thế, mọi chuyện đã đơn giản. Mẹ ông, không biết nghe đâu những đồn thổi đã đùng đùng đi gặp Làn. Câu chuyện rất dài và rất nhiều,đại loại là cháu không nên níu kéo con bác, kẻo ảnh hưởng đến tương lai của Phơn. Cháu và nhà cô cũng không hợp gia cảnh, suýt nữa mẹ ông còn nói tới chuyện "môn đăng hộ đối”. Nhưng lọc qua những âm thanh lùng bùng bên tai, Làn vẫn hiểu rằng: người con trai ấy có trình độ,cô chỉ là một thôn nữ học hết cấp III, ởnhà làm ruộng thì làm gì có cơ đồ…

Khi biết được câu chuyện đó, ông giận mẹ vô cùng. Tìm đến nhà Làn, ông tưởng như tim mình thắt lại. Ngược lại với tưởng tượng của ông, Làn không hề khóc dù đôi mắt buồn, hoang hoải thâm quầng. Mái tóc dài đen mượt hình như mấy ngày chưa chải. Làn chỉ nói thế này: Dù là hiểu lầm, nhưng mọi chuyện phải xếp lại. Anh đi, nếu sau này anh thấy không thể quênthì em vẫn cùng anh…

Không có lời thề non, hẹn biển nữa. Ông đi, chân trời rộng mở, biền biệt. Phố xá, vầng hào quang của tương lai đã hút hồn khiến ông quên bẵng về một gương mặt tròn, sáng ở quê nhà. Gương mặt và giọng hát thoảng qua vài giấc mơ tuổi đôi mươi… Cũng có lúc ông tự vấn: Giá mình đàng hoàng, sòng phẳng đáng mặt đàn ông hơn, về quê nói chuyện thẳng thắn với Làn về chuyện cũ. Rằng mọi chuyện chỉ dừng ở đó, xin lỗi Làn để em lo chuyện tương lai. Đằng này… Đằng này, ông biệt tăm đi để lo cho mình mà quên mất người nơi xa. Có lần cậu bạn thân ở quê nhắn cho thông tin: Sau 5 năm ông xa quê, Làn mới về xuôi lấy chồng. Cũng có chút buồn đó… Mỗi năm trở về xóm núi, cô ấy vẫn đến thăm gia đình ông như một người bạn của bạn. Không một lời trách cứ…

 

Vậy mà sau nhiều năm, khi tóc đã đồi mồi, ông gặp lạihình ảnh xưa cũ đó. Nuối tiếc ư? Không hẳn. Vì cuộc sống, công việc của ông viên mãn. Vợ ông, một nhân viên ngân hàng chịu thương, chịu khó, biết vun vén gia đình. Thương hại ư?Ông có tư cách gì mà thương hại ai. Phải gọi là niềm thương cảm của quá khứ trỗi dậy mạnh mẽ khiến con tim nhói buốt thôi. Một thời trong veo đó, không toan tính, họ đến với nhau yên bình và tự nhiên như hơi thở. Câu hát đối tình tứ, cái ấm nóng của bàn tay, ngọn gió hào phóng thổi ào ạt dưới chân đồi, ánh mắt tin yêu thơ dại… Tất cả như một tài sản tinh thần vô giá được trao trả lại nguyên vẹn trong lòng. Bất chợt ông như nhận ra: phải chăng những lúc đó, ông mới sống một cuộc sống đúng nghĩa. Còn những hào quang, cuộc chạy đua mệt mỏi sau này thật vô nghĩa ư?

Làn hỏi sau nụ cười:

- Sao anh không cho chị và các cháu cùng về dự hội làng mình?

Những câu thăm hỏi nhanh, thông tin nhanh về cuộc sống gia đình. Vân vê bộ váy mới, Làn như thanh minh:

- Tưởng về dự bình thường, các cháu đội văn nghệ lại "lôi” lên sân khấu, bảo để học hỏi…

Và câu hát xưacất lên: "Sang bên nhà anh đi làm dâu/ Không được đâu bởi cầu không có suối sâu bước ngại ngần/ Xuân… mùa xuân khắp núi rừng nở muộn hoa/ Ta cùng hát, cùng hát lời yêu nhau…"

Câu hát bay lên trời xanh, trong nắng hồng nhẹ… Ông như thấy mình trẻ lại, thấy một thời thanh xuân đáng nhớ, sau cả một quãng dài lãng quên.


Các tin khác


Thu phố

(HBĐT)-Hai năm rồi mới lại xuống phố và cũng lâu rồi không đến nơi này. Không phải là không nhớ, không lưu luyến khung trời ấy, nhưng với anh, cảm giác giống như đó là của để dành, là báu vật, nên không dám chạm đến. Bởi chạm đến, sẽ phải gặp lại bao điều đáng trân trọng, từng da diết chảy trong huyết quản. Vả lại, phần ký ức ngọt ngào ấy đâu phải riêng anh nắm giữ. Còn bạn bè, còn bao nhân chứng của một phần đời thanh xuân ấy nữa chứ. Nhưng lần này… Sau bao biến cố cuộc đời. Anh đã trở lại…

Một thoáng với thu Hà Nội

(HBĐT) - Chắc lâu không thấy về Hà Nội, đám bạn cũ đánh tiếng trên mạng xã hội: Có về gặp gỡ thu Hà Nội cùng lớp ở Hồ Tây không? Về Hà Nội vào thu ư? Năm nào cũng vậy, cuộc gặp gỡ với mùa thu kinh kỳ có khác dư vị? Một chút nôn nao khi cảm nhận từ xa làn gió heo may nhè nhẹ trên đường Thanh Niên năm nào? Mùa thu Hà Nội như một "cố nhân” len lỏi tâm tư và gợi nhớ…

Thạch Sanh tân truyện: Lạm thu

(HBĐT) - Sau khi bị buộc thôi việc vì chỉ đạo thuộc hạ nhận học sinh ngoài chỉ tiêu được giao, gia cảnh của Thạch Sanh bỗng chốc trở nên khốn khó. Hai vợ chồng loay hoay đủ mọi việc nhưng lúc nào cũng trong tình trạng "cơm không đủ ăn, áo không đủ mặc”, lũ con lít nhít nheo nhóc và có nguy cơ thất học.

“Cưới”… sách, đĩa…

(HBĐT) - Một sáng trời trong xanh, nắng phớt nhẹ, ông X. đang thư giãn cùng chén chè và nghe nhạc không lời bên hiên nhà thì có tiếng chuông cổng.

Đường về

(HBĐT)-Thời gian lặng lẽ trở mình. Đường về nhà trong thẳm sâu ngày tháng tròn đầy trái tim người xa quê. Bình dị đấy, vẫn là con đường đẹp nhất. Đi muôn phương thầm mong được trở lại. Từng bước chân hằn lên theo bóng thời gian, kỷ niệm mãi đọng lại dịu dàng trong lòng ngập tràn nắng thơm, mùi cỏ dại tan trong nắng sớm, những khóm hoa mua, hoa sim ven đường bung nở hồn nhiên vẻ đẹp giao hòa. Nhiều thứ hôm qua đã lùi sâu và chìm khuất. Xa rồi tuổi nhỏ, cô gái ngày nào mới nhận ra vẻ đẹp của làng quê đổi mới. 

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục