Năm 2010, nhà thơ Phan Vũ có dịp ra Hà Nội, để đích thân đọc trường ca "Em ơi, Hà Nội phố”, chỉ vì "thơ của tôi nhiều người chép tay và truyền miệng, thành ra tam sao thất bản quá”. Khi ấy dù đã ngoài 80 tuổi, nhưng ai trò chuyện với ông cũng đều cảm nhận được vẻ trẻ trung, sôi nổi và đầy ắp chất lãng mạn, hào hoa của một chàng trai Hà Nội xưa.


 Chân dung nhà thơ Phan Vũ. Ảnh: Internet.

Người con gái của "tiếng dương cầm trong căn nhà đổ”

Xa Hà Nội đã lâu, cho nên Hà Nội trong lòng nhà thơ Phan Vũ là chồng chất những hình ảnh, những hoài niệm đẹp, lãng mạn và cả buồn nữa. Nhà của nhà thơ Phan Vũ ở phố Hàng Bún, ngay gần nhà máy điện Yên Phụ, và ông cũng chứng kiến những ngày đêm Mỹ ném bom B52 phá nát Hà Nội. Ông kể lại: "Những sự kiện trong tháng 12 đó đã để lại một rãnh sâu đậm trong ký ức của tôi. Đó là một khối lượng hoài niệm. Bài thơ "Em ơi, Hà Nội phố” không viết về chiến tranh, mà viết về những hoài niệm.Ta còn em, cũng có nghĩa là ta mất em rồi”.

Ai đọc thơ ông, cũng nghĩ, có một cô gái nào đó liên quan tới "tiếng dương cầm trong căn nhà đổ”, cho nên nhà thơ mới viết nên được những vần thơ lãng mạn và buồn đến như vậy. Và trong lần ra Hà Nội năm đó, Phan Vũ đã "bật mí” về "tiếng dương cầm”. Ông kể vui: "Có một cô phóng viên nước ngoài tôi gặp khi sang Pháp đã tỉ mẩn ngồi đếm từng hình bóng người con gái trong bài thơ của tôi, khoảng chừng ba chục. Và cô ấy hỏi, cô nào là người mà tôi yêu? Tôi bảo, tôi yêu tất cả, nếu yêu một người thì không thành bài thơ này, mà sẽ thành bài thơ khác. Thế nhưng có một sự thực, là trong bài thơ có một người con gái mà tôi thầm yêu thương. Đoạn thơ "Ta còn em tiếng dương cầm. Căn nhà đổ...” chính là dành cho cô ấy”.

Người con gái ấy là bà Trịnh Thị Nhàn, nhà ở phố Quán Thánh, chơi đàn piano rất hay, theo ông tả là "ngang ngửa Đặng Thái Sơn”. Nhà thơ kể, trước kia, ông và nhà thơ Dương Tường đều mê mẩn tiếng đàn, thỉnh thoảng lại qua nhà bà Nhàn nghe đàn. Năm 1972, bom Mỹ ném khắp nơi, căn nhà bên cạnh nhà bà Nhàn bị phá tan tành. Khi nhà thơ chạy sang đến nơi, chỉ còn cây đàn dương cầm vỡ nát, những bản giấy chép nhạc bay lả tả khắp nơi. Nhà thơ Dương Tường kể thêm, sau này bà Nhàn sang Pháp sinh sống, ở một vùng ngoại ô khá hẻo lánh, trong một tòa nhà cổ gần như bị bỏ hoang, và trong tòa nhà có những cây đàn piano mà chính nghệ sĩ Đặng Thái Sơn từng chơi.

Một người Hà Nội lãng mạn và hào hoa

Gắn bó với một trong những nơi đẹp nhất Hà Nội: Hồ Tây, cho nên Hà Nội của nhà thơ Phan Vũ lúc nào cũng đậm chất lãng mạn và vô cùng đẹp. Hà Nội trong ký ức nhà thơ là một Hà Nội với hồn riêng, lúc nào cũng có những tài hoa, hết lớp này đến lớp khác, không bao giờ hết tài hoa.

Chẳng hạn, với nhà thơ, vẻ đẹp của người phụ nữ Hà Nội là một vẻ đẹp thay đổi theo thời gian, nhưng vẫn mang tính chất riêng của Hà Nội: "Ngày xưa mẹ tôi đẹp một kiểu khác, vợ tôi đẹp một kiểu khác, đến bây giờ các cô gái Hà Nội đẹp một kiểu khác, hiện đại mà hoang dại, nhưng cũng rất đẹp. Vẻ đẹp ngày xưa là vẻ đẹp nền nếp, bây giờ là vẻ đẹp tự do hơn. Nhưng đó cũng là vẻ đẹp rất riêng của Hà Nội”.

Trong ông vẫn còn giữ mãi hình ảnh người Hà Nội thanh lịch, hào hoa: "Ngày xưa, tôi còn nhớ nhà văn Đoàn Phú Tứ, ra đường lúc nào cũng quần áo nghiêm chỉnh, tay đeo găng, cầm can đi lên lớp dạy học. Người Hà Nội ngày xưa là như thế, đi ra đường là rất chải chuốt. Ngày xưa đi ra đường sẽ nghe thấy tiếng chào nhau râm ran "Chào cụ ạ, cụ có mạnh khỏe không”... Bây giờ những hình ảnh đẹp đó không còn, nhưng không hẳn đã mất đi. Thỉnh thoảng vẫn còn bắt gặp đâu đó những dáng dấp của người Hà Nội ngày xưa. Đó là sự điều chỉnh”.

Với ông, ngay cả khi Hà Nội của những năm tháng hiện đại đã bị băm nát, bị đè nén bởi các công trình xây dựng, thì vẫn có những góc riêng rất "Hà Nội” mà nơi khác không có: "Không ai làm cho Hà Nội này khác đi được cả. Bao nhiêu triều đại đi qua, Hà Nội thay đổi nhiều nhưng không mất đi được. Bao nhiêu lần Hà Nội chịu sự tàn phá của chiến tranh, của con người, nhưng cuối cùng Hà Nội vẫn là Hà Nội”. Vẻ đẹp đó, ông gửi vào thơ, vào tranh… những gì có thể "nói” được thay ông một tình yêu bất diệt về Hà Nội.

Và bây giờ, con người Hà Nội tài hoa đó đã ra đi, khi cả hoàng lan và hoa sữa cùng không kịp chia tay ông…

                                                                              Theo NDO

 

Các tin khác


Tân Bình - Khu dân cư tiêu biểu, xuất sắc

(HBĐT) - Bí thư Chi bộ, Trưởng ban công tác Mặt trận khu phố Tân Bình, thị trấn Hàng Trạm (Yên Thủy) Đinh Thị Ngần cho biết: Hưởng ứng phong trào thi đua yêu nước và phong trào "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”, từ năm 2011, khu phố đã xây dựng và thực hiện tốt Quy ước của khu dân cư. Quy chế dân chủ được triển khai và thực hiện nghiêm túc, góp phần phát huy quyền làm chủ của Nhân dân. Đặc biệt, 67 đảng viên trong chi bộ đều đi đầu, gương mẫu trong việc chấp hành và tuyền truyền các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, tích cực tham gia các cuộc vận động, phong trào ở địa phương, tạo động lực để dân cư trên địa bàn đẩy mạnh phát triển kinh tế, cùng đoàn kết, gắn bó xây dựng đời sống mới.        

 Xây dựng nét đẹp văn hóa công sở

(HBĐT) - Tháng 7/2019, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch số 128/KH-UBND về tổ chức phong trào thi đua "Cán bộ, công chức, viên chức (CB, CC, VC) tỉnh Hòa Bình thi đua thực hiện văn hóa công sở” giai đoạn 2019 – 2025. Đến nay, phong trào thi đua đã được triển khai sâu rộng trong các cơ quan Đảng, Nhà nước, MTTQ và các tổ chức CT-XH các cấp trên địa bàn tỉnh với nhiều nội dung, hình thức phong phú, đa dạng, phù hợp với các quy định của Đảng, Nhà nước và tình hình thực tiễn của từng cơ quan, đơn vị, địa phương.

Khai mạc triển lãm tranh cổ động tuyên truyền Đại hội XIII của Đảng

(HBĐT) - Ngày 18/9, tại TP Hòa Bình, Cục Văn hóa cơ sở (Bộ VH-TT&DL) phối hợp Sở VH-TT&DL tổ chức khai mạc triển lãm tranh cổ động tấm lớn tuyên truyền Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng; trao giải thưởng các cuộc thi tranh cổ động tuyên truyền về công tác xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị và Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng. Dự khai mạc có các đồng chí: Thịnh Thị Thủy, Thứ trưởng Bộ VH-TT&DL; Ngô Văn Tuấn, Phó Bí thư Tỉnh ủy; Nguyễn Văn Chương, Phó Chủ tịch UBND tỉnh; lãnh đạo Cục Văn hóa cơ sở, Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy, các sở, ngành của tỉnh và tác giả đạt giải.

Khai trương cửa hàng Café sách Câu lạc bộ Khởi nghiệp kinh doanh Trường Cao đẳng Sư phạm Hòa Bình

(HBĐT) - Ngày 18/9, trường Cao đẳng Sư phạm Hòa Bình đã tổ chức khai trương cửa hàng Café sách Câu lạc bộ Khởi nghiệp kinh doanh trường Cao đẳng Sư phạm Hòa Bình.       

Liên hoan tuyên truyền cổ động huyện Kim Bôi năm 2020

(HBĐT) - Trong 2 ngày 16 - 17/9, huyện Kim Bôi tổ chức Liên hoan tuyên truyền, cổ động chào mừng thành công Đại hội Đảng bộ huyện lần thứ XXIII, nhiệm kỳ 2020 - 2025.             

Nhà hát Tuổi trẻ trình diễn tri ân Lưu Quang Vũ – Xuân Quỳnh

Nhân kỷ niệm 40 năm ngày Nhà hát Tuổi trẻ công diễn vở kịch đầu tiên của Lưu Quang Vũ, Nhà hát công diễn chương trình "Sức sống Lưu Quang Vũ” gồm những vở kịch đã gắn liền với tên tuổi kịch tác gia này. 

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục