Gần 40 năm công tác tại Đài TNVN, các tác phẩm của nhạc sĩ Văn Dung gắn liền với làn sóng phát thanh. 

72 năm hình thành và phát triển, Đài TNVN đã có những phóng viên, biên tập viên đồng thời là những nhạc sĩ nổi tiếng với những ca khúc cách mạng đi cùng năm tháng. Trong đó có nhạc sĩ Văn Dung - người nhạc sĩ tài năng mà sáng tác đã đi vào đời sống, là kho tư liệu quý giá trong lịch sử âm nhạc Việt Nam. Thính giả nhớ đến ông là nhớ đến những trang nhật ký âm nhạc sống động, ghi lại những câu chuyện, sự kiện mà ông từng trải nghiệm.

Nhạc sĩ Văn Dung thường nói rằng, ông đến với âm nhạc là một cơ duyên. Tốt nghiệp báo chí, nhận công tác tại Ban Công nghiệp, Đài TNVN. Nhưng rồi lại làm biên tập viên âm nhạc theo yêu cầu của nhạc sĩ Cầm Phong. Vì vậy, Văn Dung không ngừng học hỏi, trau dồi kiến thức âm nhạc từ các đồng nghiệp đi trước để có thể làm tốt nhiệm vụ của mình.

 

Nhạc sĩ Văn Dung (Ảnh: HANHN)

Nhạc sĩ Văn Dung tâm sự: "Chúng tôi quan niệm rằng nếu mình làm một nghề gì thì phải biết sâu về nghề đấy, chúng tôi không nghĩ là chúng tôi sẽ trở thành người sáng tác. Nhưng điều kiện ở Đài lúc bấy giờ tiếp cận những thông tin cập nhật mà có nhiệm vụ quan trọng nhất là làm thế nào động viên tất cả những người lao động trên miền Bắc ra sức sản xuất trên các lĩnh vực và cổ vũ các chiến sĩ trên các chiến trường, vì chúng tôi nắm được những tin tức sốt dẻo nhất cập nhật nhất. Trong môi trường như thế thì tôi bước vào sáng tác".

Môi trường công tác đã cho nhạc sĩ Văn Dung có điều kiện đi thực tế và sáng tác. Năm 1965, trong chuyến đi thực tế ở Vĩnh Linh, đến những vùng giáp ranh vĩ tuyến 17, Văn Dung viết "Giải phóng quân ta đi” với tiết tấu hành khúc dồn dập như những bước chân của đoàn quân giải phóng. Khi đến mặt trận Khe Sanh năm 1968, ông sáng tác "Đường Trường Sơn xe anh qua”, kể lại cho khán thính giả một câu chuyện bằng âm nhạc về những nữ thanh niên xung phong quả cảm.

Năm 1971, khi mặt trận đường 9 mở ra, Văn Dung lại viết "Bài ca đường 9 chiến thắng” với tiếng reo vui nức lòng, giai điệu trẻ trung, ngôn ngữ hiện đại "Em nghe tin vui bên Đông Trường Sơn/ Em nghe tin vui bên Tây Trường Sơn/ Nghe sấm dội cả non ngàn/ Nghe bão nổi cả đôi miền…” 

Nhạc sĩ Phạm Tuyên, người từng làm việc nhiều năm tại Đài TNVN chia sẻ: "Là một người làm công tác báo chí, anh Dung đi rất nhiều nơi và mỗi nơi để lại cho anh ấy những cảm xúc rất tươi mới. Với thiếu nhi anh cũng có bài, với thanh niên anh cũng có bài đã nhận được sự hưởng ứng của đông đảo quần chúng".

Là thế hệ nghệ sĩ sống trong giai đoạn đất nước có chiến tranh, nhiệt tình đem âm nhạc góp vào ngọn lửa đấu tranh, xây đắp niềm tin về ngày toàn thắng, âm nhạc của nhạc sĩ Văn Dung là những ca khúc hừng hực khí thế như "Giữa màn đêm ta đi vượt núi băng rừng/ Qua dốc cao suối sâu đoàn ta mau rộn bước/ Vì quê hương yêu dấu chờ ta bao năm tháng/ Hờn căm bao năm nung nấu thề giết hết quân thù…” nhưng cũng sâu lắng thiết tha đi vào lòng công chúng "Em ơi nghe chăng mùa xuân đến/ Trong muôn tươi xanh hay trong cánh chim/ trong muôn tiếng ca ngọt ngào tình quê hương/ Say muôn sắc hoa dịu dàng trong nắng xuân…”.

Với những ai từng được tiếp xúc với nhạc sĩ Văn Dung đều thấy ông không chỉ hiểu biết âm nhạc một cách sâu sắc và tinh tế mà còn am hiểu về lịch sử, triết học, cách sáng tạo ra một tác phẩm nghệ thuật như thế nào. Chẳng thế mà các sáng tác của ông đều thấm đẫm tình yêu quê hương, đất nước, tôn kính lãnh tụ.

Nhạc sĩ Lân Cường, Phó Chủ tịch thường trực Hội Âm nhạc Hà Nội cho biết: "Ông vốn là một nhà báo nên lời ca của ông rất hay, lời ca của ông vốn như lời thơ rồi, thứ 2 là tư duy, viết một bản nhạc phải có kết cấu, phải có trường độ cao độ. Nhạc của anh vang lên luôn mới. ví dụ như "Những bông hoa trong vườn Bác” của anh không nói gì đến cụ Hồ nhiều chỉ nói đến các loài hoa thôi nhưng lại khiến người ta liên tưởng đến Bác Hồ. Đấy là điều rất khó".  

Xuyên suốt những tác phẩm phổ biến của nhạc sĩ Văn Dung là tính báo chí, sự gần gũi với cuộc sống, một tinh thần lạc quan trẻ trung, yêu đời. Thính giả vẫn ví Văn Dung là người ghi chép hiện thực cuộc sống bằng âm nhạc giàu cảm xúc. Các ca khúc của nhạc sĩ Văn Dung dù được sáng tác từ rất lâu những vẫn còn mãi với thời gian bởi âm hưởng hào hùng, tha thiết của những ngày tháng cứu nước, hay cái da diết, sâu lắng của thời bình.

Nhạc sĩ Văn Dung luôn tâm niệm nếu trong kháng chiến, nhạc sĩ là người ghi chép lại hiện thực giàu cảm xúc hình ảnh cuộc kháng chiến đầy gian khó và hy sinh của quân và dân ta thì trong hòa bình, dựng xây, người nhạc sĩ phải đi tìm cái hay cái đẹp của cuộc sống, để đối tượng được phản ánh người ta thấy có mình trong đó. Vì thế mà, trong âm nhạc của Văn Dung người ta luôn thấy mùa xuân, tình yêu dành cho bạn bè, người thân.

Ông chia sẻ: "Trong âm nhạc của chúng ta ở phạm vi ca khúc, trong lúc gian khổ nhất nhạc sĩ Văn Ký viết "Bài ca hi vọng” và ở chiến trường ác liệt nhất thì chúng ta lại thấy một "Trường Sơn Đông – Trường Sơn Tây” của Hoàng Hiệp, thơ Phạm Tiến Duật. Chúng ta bắt gặp "Trên đỉnh Trường Sơn ta hát” của Huy Du với thơ Xuân Sách và một bài hát rất trữ tình, rất hay của nhạc sĩ Vũ Trọng Hối là "Đường ta đi dài theo đất nước”. Qua những bài hát này, chúng ta thấy được đối lại với sự huỷ diệt là lòng nhân ái. Cho nên tôi cho rằng cái gốc của văn hoá âm nhạc là lòng nhân ái".

Gần 40 năm công tác tại Đài TNVN, các tác phẩm của nhạc sĩ Văn Dung gắn liền với làn sóng phát thanh. Ông đã vẽ lên một bức tranh âm nhạc độc đáo với những cung bậc cảm xúc phong phú, đa dạng. Ông đã ghi tên tuổi của mình một cách xứng đáng trong lịch sử âm nhạc Việt Nam.

Giờ đây, khi đã bước qua tuổi 80, ông vẫn luôn trăn trở với đời sống âm nhạc nước nhà. Những đóng góp của ông cho đời sống âm nhạc, cho sự phát triển của Đài TNVN đã được Đảng, Nhà nước ghi nhận xứng đáng bằng Huân chương lao động hạng Nhì và Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật đợt I năm 2001./.

                                                                  TheoVOV

Các tin khác


Khai mạc Tuần Văn hóa du lịch Mường Lò

Tối 23-9, tại sân vận động thị xã Nghĩa Lộ, UBND tỉnh Yên Bái phối hợp Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức Lễ khai mạc Tuần Văn hóa du lịch Mường Lò và vinh danh "Hạn khuống” của người Thái Mường Lò - Nghĩa Lộ được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Xã Hưng Thi khó khăn trong giữ gìn bản sắc văn hóa người Mường

(HBĐT) - Hiện nay, tại xã Hưng Thi (Lạc Thủy) số lượng nhà sàn còn rất ít. Người Mường ở đây đa số chuyển sang sử dụng nhà xây. Các cụ cao niên am hiểu về chiêng, văn hóa Mường để truyền dạy cho thế hệ con cháu chỉ còn khoảng 10 cụ. Những chiếc chiêng cổ không còn. Xã chưa thành lập được câu lạc bộ dạy chiêng Mường; các làn điệu dân ca, dân vũ dần mất đi… Đó là những hạn chế cần khắc phục trong việc giữ gìn bản sắc văn hóa người Mường tại xã có hơn 80% dân số là người Mường.

Homestay - điểm nhấn du lịch Hòa Bình

(HBĐT) - Là người đi du lịch nhiều nơi, đến nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước, trải nghiệm loại hình du lịch homestay ở các vùng, miền, với du lịch homestay ở Hòa Bình, anh Vũ Hồng Quân (thành phố Hồ Chí Minh) có nhiều cảm nhận. Anh Quân cho biết: Tôi được nghe giới thiệu về du lịch cộng đồng ở Hòa Bình từ lâu với điểm du lịch ở bản Lác (Mai Châu) khá nổi tiếng. Vừa rồi, tôi có dịp đi một vài điểm nhận thấy có nhiều điều khá thú vị. ở bản Lác có thể do đã làm du lịch lâu năm nên cách thức khá chuyên nghiệp, bài bản, đây cũng là bản có nhiều homestay tập trung nhất. Các nhà sàn giữ được kiến trúc cổ, rộng rãi, cao ráo, sạch sẽ. Bản có thể đón cùng một lúc nhiều đoàn khách đông người tạo nên khung cảnh sôi động, nhộn nhịp, nhất là vào dịp cuối tuần. Đối với một số điểm du lịch cộng đồng khác như ở Đà Bắc, Kỳ Sơn, các homestay không tập trung và cũng chưa nhiều nhưng lại có điểm riêng biệt. Cùng với việc được trải nghiệm cuộc sống, sinh hoạt thường ngày của người dân bản địa, du khách có thể tham gia nhiều hoạt động hấp dẫn như đạp xe, bơi lội, chèo bè, bắt cá…

“Văn hóa Hòa Bình” đương đại và thuật ngữ nền “Văn hóa Hòa Bình” tiền sử

(HBĐT) - Khi nói đến thuật ngữ "Văn hóa Hòa Bình” chúng ta thường hay nghĩ đến 2 khái niệm văn hóa: "Văn hóa Hòa Bình” đương đại phản ánh đời sống hàng ngày của người Hòa Bình và nền "Văn hóa Hòa Bình” tiền sử (Văn hóa Hòa Bình thời kỳ đồ đá).

Thăm bản du lịch cộng đồng Đá Bia

(HBĐT) - Bản Đá Bia, xã Tiền Phong (Đà Bắc) là một trong những bản có hoạt động du lịch cộng đồng mới trên khu vực hồ Hòa Bình, địa điểm lý tưởng cho những du khách muốn tạm xa ồn ào của đô thị, khám phá những điều mới lạ, tìm hiểu về đời sống văn hóa của dân tộc Mường.

Hà Nội, những tinh mơ

Bỏ lại sau lưng cái xô bồ, ồn ào của Hà Nội, trên một góc phố lơ đãng, ông nhạc sĩ của Hà Nội - Phú Quang nói với tôi rằng: "Hà Nội đẹp lắm, vẻ đẹp của một cô gái không son phấn!”. Để cảm thấy một Hà Nội "không son phấn”, dù chỉ một lần, ai đó hãy thử dạo quanh những con phố tinh mơ, để quên đi tất cả những gì mình từng biết, để "thấy mình chẳng nhớ nổi một con đường”. Buổi sáng Hà Nội là thế, đẹp yên bình. Cái đẹp in hằn trên cả những lặng thầm mưu sinh.