(HBĐT) - Hang Muối là một mái đá nằm trong khối đá vôi Chiềng Khến, thuộc thị trấn Mường Khến, huyện Tân Lạc, là di tích khảo cổ cấp quốc gia. Đây là nơi đọng lại nhiều dấu ấn của một nền Văn hóa Hòa Bình nổi tiếng - cái nôi văn hóa của người Việt cổ thời xa xưa.


Hang Muối thuộc thị trấn Mường Khến, huyện Tân Lạc - khu di tích khảo cổ học cấp quốc gia.

 Hang Muối là một mái đá cao ráo, thoáng đãng và rộng rãi, chiều rộng phía cửa khoảng 27 m, sâu 11 m, cao 13 m. Cửa quay về hướng đông - nam, tránh được những cơn gió bắc lạnh thấu xương về mùa đông cũng như những tia nắng gay gắt ngày hè oi ả. Nền hang lồi lõm do quá trình thám sát, khai quật, cao hơn mặt ruộng 2 m. Lối đi vào hang tương đối dễ dàng. Điều đặc biệt nhất là bên rìa vách mái đá ở cửa hang có nhiều vỏ ốc bị ghè ở đầu và nhiều vỏ có dấu vết cháy được xi măng, đá vôi gắn chặt lại thành từng đám. Có thể loài trai, ốc trở thành nguồn thức ăn dễ kiếm gần như thường xuyên của người nguyên thủy ở đây.

Tháng 9/1963, đội khai quật của Vụ Bảo tồn - Bảo tàng thuộc Bộ Văn hoá đã tiến hành khai quật đợt 1. Tháng 6 - 7/1965, Viện Bảo tàng lịch sử Việt Nam tiến hành khai quật lần thứ 2, phần còn lại của di tích hang Muối vực chưa được nghiên cứu của các lần trước đây nhằm bổ sung hiện vật cho công tác nghiên cứu và trưng bày trong cuộc chỉnh lý tiến hành vào năm 1966. Đây là một trong những cuộc khai quật đầu tiên có quy mô tương đối lớn của ngành khảo cổ học nước ta về Văn hoá Hoà Bình từ sau ngày miền Bắc hoàn toàn giải phóng.

Quá trình thám sát, khai quật, nghiên cứu hang Muối, các nhà khảo cổ học đã tìm thấy sự cấu tạo của tầng văn hoá rất dày (đến 1,70 m); phát hiện thấy hai hố đất mùn (hố rác) bếp nguyên thuỷ và một số hiện vật rất lớn (hơn 900 hiện vật); 2 mộ táng, điều đó chứng tỏ rằng đây là một di chỉ cư trú của người nguyên thủy vào thời kỳ đá giữa. Kết quả cuộc khai quật xác định di tích hang Muối thuộc nền Văn hoá Hoà Bình có niên đại từ 10.000 - 7.000 năm cách ngày nay.

Di vật thu được ở hang Muối khá phong phú gồm nhiều loại hình khác nhau như: Công cụ ghè đập; công cụ chặt thô; rìu ngắn; rìu dài; rìu mài lưỡi; công cụ hình đĩa; công cụ hình hạnh nhân; công cụ nạo nhỏ; công cụ chày; bàn nghiền; công cụ cắt khía; hòn ghè; hạch đá; công cụ mũi nhọn; mảnh tước; hòn cuội nguyên và phế liệu; công cụ xương; mộ táng; bếp... Hiện nay, tất cả các hiện vật của hang Muối được lưu giữ và bảo quản tại phòng lưu trữ của Viện Bảo tàng lịch sử và Viện Khảo cổ học Việt Nam.

Đồng chí Lê Phi Sơn, cán bộ văn hóa thị trấn Mường Khến cho biết: Khu di tích hang Muối là một trong những địa chỉ cho việc nghiên cứu và tìm hiểu về nền Văn hóa Hòa Bình. Chúng tôi cùng phối hợp với Phòng VH-TT huyện, Sở VH-TT&DL trong việc quản lý, bảo vệ di tích. Dọn dẹp vệ sinh, giữ gìn nguyên bản của di tích phục vụ nghiên cứu và đón khách tham quan, du lịch. Với lợi thế ở ngay cạnh ngã ba quốc lộ 6, hang Muối có thể dễ dàng trở thành "điểm du lịch xanh”, "điểm du lịch văn hóa” thích hợp với du khách trong và ngoài nước.

Ông Trần Văn Quảng, người dân thị trấn Mường Khến, hiện đang là người trực tiếp trông coi, bảo vệ khu di tích cho biết: Chúng tôi thường xuyên tiếp các đoàn khảo cổ học, đoàn công tác, sinh viên các trường đại học và khách du lịch nước ngoài đến tham quan. Mọi người đều cảm thấy thích thú và ấn tượng về nền Văn hóa Hòa Bình qua những gì khai quật được. Nhà sử học Lê Văn Lan cũng nhiều lần đến đây cùng trao đổi với tôi về cách gìn giữ và bảo tồn nguyên vẹn khu di tích. Là người gắn bó với hang Muối lâu năm, tôi nhận thấy, phát hiện ra di tích hang Muối là bước tiến hết sức quan trọng và mang lại giá trị lịch sử, có ý nghĩa về mặt khoa học, là tư liệu quan trọng trong công tác nghiên cứu quá trình hình thành và phát triển loài người. Chính vì vậy khu di tích hang Muối của huyện Tân Lạc là tài sản vô cùng quý báu, cần được bảo tồn.

 

                                                                                  Đồng Hương

Các tin khác


Người "giữ lửa" văn hóa bản Mường Lũy Ải

(HBĐT) - Những giá trị văn hóa, tâm linh có vai trò hết sức quan trọng trong đời sống đồng bào người dân tộc Mường. Với vai trò là nghệ nhân Mo Mường, người uy tín trong cộng đồng mang trọng trách "giữ lửa” cho văn hóa Mường, ông Bùi Văn Khẩn, xóm Lũy Ải, xã Phong Phú (Tân Lạc) không chỉ am hiểu tường tận về văn hóa dân tộc mình, mà còn lưu giữ nhiều vật dụng cổ, bảo tồn, truyền dạy các di sản văn hóa cho những thế hệ nối tiếp.

Bảo tàng tỉnh: Hoàn thiện hồ sơ cho 41 di vật, cổ vật

(HBĐT) - Với chức năng nghiên cứu, sưu tầm, kiểm kê, bảo quản và trưng bày toàn bộ di sản văn hóa các dân tộc tỉnh Hòa Bình; bảo tồn, quản lý, tu bổ, phục hồi và phát huy giá trị của các di tích lịch sử và danh lam thắng cảnh trên địa bàn toàn tỉnh.

Nơi lưu giữ những ký ức chiến thắng

(HBĐT) - Là nơi lưu giữ những ký ức trong chiến thắng vẻ vang của dân tộc, với hàng nghìn hiện vật, ảnh tư liệu được sắp đặt tại các khu vực trưng bày, Bảo tàng Chiến thắng Điện Biên Phủ, TP Điện Biên Phủ (Điện Biên) đã tái hiện chân thực, sinh động về chiến dịch Điện Biên Phủ - hành trình 56 ngày đêm "khoét núi, ngủ hầm, mưa dầm, cơm vắt” của quân và dân ta làm nên chiến thắng "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”, kết thúc cuộc kháng chiến trường kỳ chống thực dân Pháp.

Giữ gìn văn hóa đọc thời Covid-19

(HBĐT) - Sở hữu "tài sản” khổng lồ với 42.457 đầu sách, 34 đầu báo, thế nhưng, mấy năm gần đây, Thư viện tỉnh luôn trong tình trạng vắng bạn đọc. Thực trạng này càng rõ ràng hơn khi đại dịch Covid-19 tràn tới. Nỗ lực đưa sách đi tìm người đọc, giữ gìn văn hóa đọc trong cộng đồng là việc mà cán bộ, nhân viên Thư viện tỉnh đang dốc sức thực hiện.

Nhiều hoạt động hướng tới kỷ niệm 1010 năm Thăng Long - Hà Nội

Tiến tới kỷ niệm 1010 năm Thăng Long - Hà Nội (1010 - 2020), thành phố Hà Nội sẽ tổ chức nhiều hoạt động chào mừng, nhằm giáo dục truyền thống, đạo lý "Uống nước nhớ nguồn” của thế hệ trẻ đối với các thế hệ cha ông đã có công dựng nước và giữ nước, tôn vinh các giá trị truyền thống lịch sử và cách mạng của dân tộc.

Walt Disney tổn thất gần 5 tỷ USD do đại dịch COVID-19

Tập đoàn giải trí và truyền thông Walt Disney Co. ngày 4/8 thông báo doanh thu quý vừa qua bị ảnh hưởng nặng nề bởi đại dịch COVID-19 khi mà các công viên giải trí, rạp chiếu phim và sự kiện thể thao phải đóng cửa hoặc hủy trên phạm vi toàn cầu. Tuy nhiên, lượng thuê bao cho dịch vụ trực tuyến của tập đoàn cán mốc kỷ lục mới.

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục