Đền Trạng được xây dựng từ đầu thời Nguyễn nhưng lại thờ một tướng của Nguyễn Huệ, mang những nét đẹp trong kiến trúc và chạm khắc trang trí. Qua thời gian, ngôi đền này đã bị hư hỏng nặng cần được tu bổ khẩn cấp trước mùa mưa bão năm nay.


Những nét chạm trổ tinh xảo nhưng ngói đã xô, mái đã thủng.

Đền Trạng ở xóm Vĩnh Phúc, làng Trung Định (xã Hương Thủy, huyện Hương Khê, Hà Tĩnh), được xây dựng trong đầu thời Nguyễn (năm Giáp Tuất, 1814), thờ "Bắc thành đại tướng quân” Nguyễn Hữu Hộ là hậu duệ dòng họ Nguyễn ở làng Trung Định, xã Hương Thủy (tổng Chu Lễ xưa).

Gia phả họ Nguyễn ở làng Trung Định có ghi về ông Nguyễn Hữu Hộ (1768 - 1789): Từ nhỏ đã có thiên tư thông đạt, tính tình nghiêm nghị, cương trực. Năm 20 tuổi ông Hộ cưới người con gái họ Văn (tên là Tuân) ở cùng quê, tổng Chu Lễ. Khi Nguyễn Huệ hành quân qua Hà Tĩnh tuyển quân ra bắc đánh đuổi giặc Thanh, ông đã xin gia nhập, được giao chỉ huy một đội quân tiến ra Thăng Long đánh đuổi giặc Thanh.

Trong chiến trận, ông hy sinh vào đêm ngày mồng 2 rạng ngày mồng 3 Tết Kỷ Dậu (1789). Để tưởng nhớ công lao, nhân dân địa phương đã lập đền thờ phụng ông tại quê nhà, tổ chức lễ giỗ vào ngày mùng 2 Tết hằng năm tại đền Trạng. Sau nhiều năm đền Trạng dần bị hoang phế, linh vị đã được con cháu dòng họ Nguyễn làng Trung Định đưa từ đền Trạng về nhà thờ họ Nguyễn để bảo vệ và thờ phụng.

 Đền Trạng ở trên một quả đồi cao trong làng Trung Định. Dựa vào kiểu dáng, đặc điểm và trang trí chạm khắc trên các bộ phận của kiến trúc toà Thượng điện cùng niên đại của tấm linh vị vốn có ở đền Trạng trước kia, có thể xác định công trình kiến trúc này được làm khoảng đầu thời Nguyễn (1814). Cuối thời Nguyễn, đền Trạng được trùng tu tôn tạo. Trên xà ngang của vì kèo thứ nhất tòa Thượng điện còn dòng chữ Mậu Thân hạ tạo tác, cho biết lần trùng tu này diễn ra vào năm 1908, dưới thời vua Duy Tân (1907 - 1916). Dấu tích của lần trùng tu này còn để lại rõ nét trên một số đầu dư tại toà Thượng điện và kết cấu kiến trúc trong hậu cung.

Trải qua nhiều biến cố lịch sử, đền Trạng nay còn lại tòa Thượng điện và Hậu cung, phần sân nền lát gạch cẩm trang (cỡ 18cm x18cm) cùng những hàng chân tảng đá kê cột rải rác. Tòa Thượng điện có ba vì kèo, các cấu kiện kiến trúc được làm chủ yếu bằng gỗ mít. Các đường nét chạm khắc trang trí độc đáo, tinh xảo, mang đậm dấu ấn nghệ thuật đầu thời Nguyễn theo những chủ đề mỹ thuật thường thấy ở những công trình tâm linh như tứ linh (long, ly, quy, phượng), ngư hóa long, trúc hóa long, long mã… Những đồ thờ như biển rước, kiệu rước, ngai thờ cũng được sơn son thếp vàng, trang trí hình rồng khá tinh xảo.

Những giá trị của ngôi đền đã được các chuyên gia ở Đại học Văn hóa Hà Nội khẳng định sau khi tiến hành khảo sát, nghiên cứu sơ bộ trong tháng 5-2019. Ngôi đền là di tích gắn liền với lịch sử xã Hương Thủy từ đầu thế kỷ 19 đến nay và là một trong số những di tích lịch sử văn hóa, kiến trúc nghệ thuật của huyện Hương Khê, là chứng tích quan trọng trong đời sống tâm linh của người dân địa phương.

Hiện nay di tích này nằm trọn trong vườn cây của một hộ dân, lối vào bị bịt kín. Trên sân đền còn nhiều mảng ngói vỡ vương vãi do những đợt mưa gió vừa qua. Khí hậu vùng Hương Khê khắc nghiệt, mưa nắng giông lốc thất thường càng đe dọa sự an toàn của di tích. Trước nguy cơ một di tích lịch sử văn hóa, kiến trúc nghệ thuật có thể bị sụp đổ bất cứ lúc nào, các chuyên gia về Di sản văn hóa từ trường Đại học Văn hóa đã kiến nghị với chính quyền và nhân dân địa phương chung tay góp sức tìm cách bảo vệ khẩn cấp di tích này. Trước mắt, cần quy hoạch lại hệ thống khuôn viên của đền Trạng, thành lập ban quản lý di tích, huy động nguồn kinh phí xã hội hóa để sớm có phương án trùng tu, tôn tạo, bảo vệ di tích trước mùa mưa bão.

TheoNhanDan

 

Các tin khác


Xử lý hàng loạt dự án sai phạm tại khu du lịch quốc gia hồ Tuyền Lâm

Qua kiểm tra, rà soát, Đoàn kiểm tra liên ngành tỉnh Lâm Đồng phát hiện hàng chục hạng mục công trình thuộc mười dự án, tại khu du lịch quốc gia hồ Tuyền Lâm, TP Đà Lạt (Lâm Đồng), để xảy ra vi phạm về đầu tư; xây dựng; sử dụng đất, mặt nước; quản lý, bảo vệ rừng và khai thác kinh doanh.

Trang bị kỹ năng dịch vụ du lịch nông thôn cho 50 học viên huyện Tân Lạc

(HBĐT) - Ngày 11/6, tại huyện Tân Lạc, Sở VH-TT&DL tổ chức khai giảng lớp tập huấn kỹ năng về dịch vụ du lịch nông thôn (OCOP) năm 2019. Tham dự lớp tập huấn có hơn 50 học viên là cán bộ phụ trách lĩnh vực du lịch huyện Tân Lạc, công chức Văn hóa - Xã hội các xã Phong Phú, Phú Cường, Nam Sơn.

Đến năm 2020, tập trung xây dựng 10 làng, bản du lịch cộng đồng

(HBĐT) -UBND tỉnh vừa ban hành Kế hoạch phát triển kinh tế du lịch gắn với xây dựng NTM trên địa bàn tỉnh đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2030, nhằm đẩy mạnh phát triển du lịch nông thôn (DLNT) gắn với Chương trình mỗi xã một sản phẩm, Chương trình xây dựng nông thôn mới (XDNTM) và đẩy mạnh tái cơ cấu ngành nông nghiệp; đồng thời khai thác tiềm năng, phát triển ngành nghề nông thôn, khôi phục, bảo tồn làng nghề truyền thống gắn với phát triển du lịch sinh thái...

Gần 200 diễn viên tham gia Hội diễn nghệ thuật quần chúng phường Thịnh Lang

(HBĐT) - Tối 9/6, UBND phường Thịnh Lang (TP Hòa Bình) đã tổ chức Hội diễn nghệ thuật quần chúng năm 2019. Tham gia hội diễn có 31 tiết mục từ 9/9 tổ dân phố với gần 200 diễn viên không chuyên. 

Triển lãm “Di sản Văn hóa, Du lịch biển, đảo Việt Nam”

Thông tin từ Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ngày 10/6 chi biết: Triển lãm "Di sản Văn hóa, Du lịch biển đảo Việt Nam” sẽ diễn ra tại Nha Trang, Khánh Hòa, từ ngày 14 - 18/6. Đây là hoạt động trong khuôn khổ Năm Du lịch Quốc gia năm 2019 tại Khánh Hòa với chủ đề "Nha Trang - Sắc màu của biển”.

Mang ánh sáng văn hóa về “vùng lõm”-  nhìn từ huyện Kỳ Sơn

(HBĐT) - Là huyện vùng ven TP Hòa Bình và giáp ranh với các xã thuộc thủ đô Hà Nội, nhưng cho đến nay, Kỳ Sơn vẫn còn một số xã vùng cao, xa chưa được phủ sóng phát thanh, truyền hình của tỉnh và huyện. Điều này ảnh hưởng không nhỏ đến nhu cầu tiếp cận, hưởng thụ văn hóa thông tin của người dân và khó khăn cho công tác thông tin, tuyên truyền chủ trương đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, của địa phương đến với bà con nhân dân. Nhiều năm qua, huyện đã ưu tiên các hoạt động thông tin, tuyên truyền dưới hình thức trực quan về các xã "vùng lõm” này.

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục