Từng tràng vỗ tay vang lên suốt vở diễn, như lời xác nhận tình cảm của người xem dành cho "Luận anh hùng" (kịch bản: Lê Chí Trung, đạo diễn: NSƯT Trần Quang Hùng) của Nhà hát Cải lương Hà Nội trong buổi ra mắt tại rạp hát Hồng Hà tối 1/8.

 

Vở diễn có đề tài lịch sử này là món quà của của các nghệ sĩ Nhà hát Cải lương Hà Nội đón chào Đại lễ 1000 năm Thăng Long - Hà Nội.

"Luận anh hùng" là bước tiếp nối thành công của vở "Lễ mở xiêm áo", ghi nhận bước đi vững vàng của Nhà hát Cải lương Hà Nội trên con đường tìm lại khán giả. Đã có không ít vở diễn đi sâu vào giai đoạn chuyển giao quyền lực giữa nhà Lý và nhà Trần, với những đánh giá trái chiều về nhân vật lịch sử Trần Thủ Độ. Có thể đó là chân dung một Trần Thủ Độ mưu mô, độc ác với quan điểm "bất độc bất anh hùng", có thể là một Trần Thủ Độ anh hùng hào sảng, khảng khái, rường cột của nhà Trần trong chống giặc ngoại xâm, nhưng một Trần Thủ Độ mang nặng tâm tư thì phải đợi đến "Luận anh hùng" mới có được.

Trong khi hầu hết các vở khác đi sâu vào những mất mát của các nhân vật liên quan trong ván bài chính trị của Trần Thủ Độ, thì "Luận anh hùng" lại rọi vào số phận của chính nhân vật Trần Thủ Độ với biết bao hy sinh, để hiện ra một chân dung Trần Thủ Độ đầy đặn hơn trong những mối quan hệ đa chiều vừa là sự thật lịch sử, vừa là hư cấu của êkip sáng tạo.

Suốt từ đầu vở diễn cho đến gần cuối, người xem chỉ thấy một Trần Thủ Độ mưu mô, tính toán và tàn độc đến mức ai cũng căm phẫn: ép vua Lý Huệ Tông tự vẫn, lấn át quyền vua Trần Cảnh, ban lệnh cấm trai gái họ Trần trong vương triều lấy người khác họ. Ông còn lập mưu để Trần Liễu, anh trai vua, phải chịu tội và đem vợ Trần Liễu đang có mang gả cho Trần Cảnh, đồng thời, phế ngôi hoàng hậu của Lý Chiêu Thánh. Ông cũng bố trí giết người đã biết quá nhiều về những âm mưu của ông, khiến con gái nuôi phải tự vẫn khi nhìn ra chân tướng ông. Tưởng như con người Trần Thủ Độ chỉ có sự cứng rắn và duy lý. Nhưng không, sự đau đớn, suy sụp của ông sau cái chết của cô gái nuôi đã cho thấy con người đầy tình cảm và đậm chất nhân bản trong ông. Dưới ánh tàn của cuộc sống, ông đối diện với lương tâm, bộc lộ con người thật của mình.

Một cảnh trong vở "Luận anh hùng".

Suốt cuộc đời Trần Thủ Độ cũng đầy hy sinh, chấp nhận mọi điều tiếng vì đại nghiệp mà mục tiêu cao nhất là sự an nguy của dân tộc. Thời tuổi trẻ, ông phải hy sinh người yêu đầu đời trong sáng, khi làm quan lại đưa ra những quyết định "vô tiền khoáng hậu", mang lại nhiều đau khổ cho những người thân yêu, ruột thịt. Và "Luận anh hùng" lý giải những việc làm đó: Huệ Tông phải chết, vì đã gây cho nhân dân bao lầm than đói khổ, cũng là để trừ hậu họa cho triều Trần. Phải mang vợ Trần Liễu gả cho Trần Cảnh, bởi hơn ai hết, ông nhìn rõ vương triều Lý từng mất vì không có người nối dõi. Để người họ Trần phải lấy nhau, là cách tạo sự trung thành tuyệt đối với vương triều trong bối cảnh còn trứng nước. Đổi lại, ông được gì? Câu hỏi của Trần Thị Dung chính là câu hỏi của nhân gian với ông. Và cuối đời, ông vẫn phải thốt lên "ta cô đơn quá!".

Nhưng đất nước có được cả một vương triều, một vương triều hiển hách với 3 lần đánh thắng giặc Nguyên Mông, giữ yên bờ cõi, để hậu thế được tự hào khi với khí phách anh hùng của Trần Thủ Độ, cha ông ta đã không quỳ gối trước giặc xâm lăng. Cách lý giải đời sống nội tâm nhân vật khá nhuyễn, đã khiến cái chết của Trần Thủ Độ trở nên thương xót trong lòng người xem. Đó là thành công của vở diễn. Những mảng miếng rành mạch, logic, không cầu kỳ mà nhiều ý nghĩa của đạo diễn, đã làm bật được ý đồ của vở diễn.

Phải khẳng định rằng, vai diễn Trần Thủ Độ do NSƯT Trần Quang Hùng thủ vai đã rất thuyết phục người xem. Kinh nghiệm và diễn xuất của Trần Quang Hùng đã lột được thần thái của Trần Thủ Độ ngay khi bước ra sân khấu. Sự đằm chín, tinh tế, đi sâu vào tâm lý nhân vật qua từng cử chỉ, ánh mắt của anh đã tải thành công nhân vật Trần Thủ Độ có tâm lý phức tạp, nhiều đất diễn, để cuối cùng, không phải là người xem thở phào nhẹ nhõm trước cái chết của quan Thái sư, mà là cảm thông, thương xót vì đó là người đã luôn đặt vận mệnh dân tộc lên trên hết.

Vai diễn Trần Thị Dung do NSƯT Thanh Hương đảm nhận, đã bổ trợ khá tốt cho vai Trần Thủ Độ. Những giọt nước mắt của chị quả thật đã làm lay động người xem. 2 Nghệ sĩ tài năng trẻ Hoàng Viện và Hồng Nhung từng thành công trong "Lễ mở xiêm áo", cũng tiếp tục khẳng định mình ở vai Trần Thủ Độ và Trần Thị Dung thời trẻ. Tuy nhiên, vẫn phải thừa nhận các vai chính nổi bật so với các vai khác, cho thấy dàn diễn viên chưa đồng đều của nhà hát. Có diễn viên dù giọng ca tốt, nhưng đài từ chưa đẹp, nên không tạo được hiệu ứng tốt với người xem.

Dù sao, cũng có thể nói rằng, "Luận anh hùng" vẫn là một vở diễn có đề tài 1000 năm Thăng Long - Hà Nội đáng để xem, khi đã tạo được những cảm xúc đẹp với khán giả

 

                                                                                   Theo CAND

Các tin khác


Phát động Giải báo chí viết về thảm họa da cam tại Việt Nam

Ngày 26/5, Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam tổ chức phát động Giải báo chí với chủ đề "Thảm họa da cam và công cuộc khắc phục hậu quả chất độc hóa học do Mỹ tiến hành trong chiến tranh ở Việt Nam" lần thứ I, năm 2020 - 2021. Đây là hoạt động tuyên truyền hướng tới Kỷ niệm 60 năm Thảm họa da cam ở Việt Nam (10/8/1961-10/8/2021).

Nhà hát Tuổi trẻ ra mắt chùm chương trình dành cho thiếu nhi

Chào đón mùa hè 2020 và Ngày Quốc tế thiếu nhi 1-6, Nhà hát Tuổi trẻ phối hợp cùng Vietjet Air giới thiệu chùm chương trình dành cho thiếu nhi mang tên "Bay lên những ước mơ”.

Tác phẩm Bác Hồ với các lực lượng Hải quân và ngư dân

Họa sĩ Nguyễn Thu Thủy, Giám đốc Công ty Nghệ thuật Tân Hà Nội và các cộng sự vừa trao tặng Bộ Tư lệnh Quân chủng Hải quân tác phẩm phác thảo tranh gốm Bác Hồ với các lực lượng Hải quân và ngư dân và tranh sơn dầu Chân dung Bác Hồ đội mũ hải quân nhân dịp kỷ niệm 130 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh và 65 năm Ngày thành lập Quân chủng Hải quân.

Để văn hóa phi vật thể mãi trường tồn

(HBĐT) - Hiện nay, tỉnh ta có 786 di sản văn hóa phi vật thể (DSVHPVT), trong đó, Mo Mường và chiêng Mường là 2 DSVHPVT độc đáo của tỉnh. 

257 tập thể đạt danh hiệu “Cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp đạt chuẩn văn hóa” 5 năm liên tục

(HBĐT) - Ngày 11/5/2020, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 1054/QĐ-UBND về việc cấp bằng công nhận Danh hiệu "Cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp đạt chuẩn văn hóa” 5 năm liên tục giai đoạn 2015 - 2019. 

Hấp dẫn những phiên chợ quê

(HBĐT) - Trong ký ức của mỗi người dân đất Việt bao giờ cũng tồn tại những phiên chợ quê gần gũi, thân thương. Chợ quê tuổi thơ tôi nằm ngay bên bờ sông Bôi, huyện Lạc Thủy. Thời đó, tôi thường lẽo đẽo theo bà nội đi chợ từ sáng sớm.

Xem các tin đã đưa ngày:
Tin trong: Chuyên mục này Mọi chuyên mục